باز گرداندن همه امور به کتاب و سنت و اینکه هیچ چیزی از حلال و حرام و آنچه مردم به آن احتیاج دارند نیست مگر اینکه در قرآن یا سنت پیامبر آمده است.
(ابتدا احادیث این باب خوانده میشود و بعد جمع بندی در مورد اینکه آیا همه مسائل در قرآن و حدیث آمده اند، یا مقصود خاصی مد نظر است بیان خواهد شد.)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻حدیث اول🔻

💠 عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ:
امام صادق علیه‌السلام فرمود:
💠 إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَى أَنْزَلَ فِی الْقُرْآنِ تِبْیَانَ کُلِّ شَیْ‏ءٍ حَتَّى وَ اللَّهِ مَا تَرَکَ اللَّهُ شَیْئاً یَحْتَاجُ إِلَیْهِ الْعِبَادُ
به راستى خداوند قرآن را براى بیان هرچیز نازل فرموده و به خدا سوگند چیزى از نیاز بندگان فروگذار نکرده که بندگان بدان نیازمند باشند ،
💠حَتَّى لَا یَسْتَطِیعَ عَبْدٌ یَقُولُ لَوْ کَانَ هَذَا اُنْزِلَ فِی الْقُرْآنِ- إِلَّا وَ قَدْ أَنْزَلَهُ اللَّهُ فِیهِ.
تا آنجا که هیچ بنده‌اى نتواند بگوید کاش این هم در قرآن آمده بود مگر اینکه آن را هم خدا در قرآن آورده است.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✅ لفظ “تِبْیَانَ” برای قرآن به معنای بین، بین است. یعنی قرآن بین هر چیزی با چیز دیگر را مشخص میکند، قرآن هر چیزی را ذکر کرده.

✅”لو” در بخش پایانی حدیث به معنای “لیت” است، اگر کسی بگوید ای کاش …
هر چیزی را که انسان بگوید ای کاش این مطلب هم در قرآن بود ،در قرآن هست. هر چه به ذهن انسان خطور کند در قرآن در موردش سخن گفته شده است.
این ادعا ادعای بزرگی است ، که در آن محدودیتی از لحاظ احکام و عقاید و … نیامده و شامل هر چیزی است.

.⚜️بسم الله الرحمن الرحیم⚜️
شرح اصول کافی_جلسه چهل و یکم
۱۴۰۳/۰۴/۳۱- ۱۵محرم

⚜️بَابُ الرَّدِّ إِلَى الْکِتَابِ وَ السُّنَّهِ وَ أَنَّهُ لَیْسَ شَیْ‏ءٌ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ جَمِیعِ مَا یَحْتَاجُ النَّاسُ إِلَیْهِ إِلَّا وَ قَدْ جَاءَ فِیهِ کِتَابٌ أَوْ سُنَّهٌ⚜️

باز گرداندن همه امور به کتاب و سنت و اینکه هیچ چیزی از حلال و حرام و آنچه مردم به آن احتیاج دارند نیست مگر اینکه در قرآن یا سنت پیامبر آمده است.
(ابتدا احادیث این باب خوانده میشود و بعد جمع بندی در مورد اینکه آیا همه مسائل در قرآن و حدیث آمده اند، یا مقصود خاصی مد نظر است بیان خواهد شد.)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻حدیث دوم🔻

💠 عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ
امام باقر علیه‌السلام فرمود:
💠إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَى لَمْ یَدَعْ شَیْئاً یَحْتَاجُ إِلَیْهِ الْأُمَّهُ إِلَّا أَنْزَلَهُ فِی کِتَابِهِ وَ بَیَّنَهُ لِرَسُولِهِ ص وَ جَعَلَ لِکُلِّ شَیْ‏ءٍ حَدّاً وَ جَعَلَ عَلَیْهِ دَلِیلًا یَدُلُّ عَلَیْهِ
به راستى خداى تبارک و تعالى چیزى که امت بر آن نیازمند باشند وانگذاشته جز آنکه در کتابش نازل کرده و براى رسولش بیان نموده و براى هر چیزى حدى مقرر ساخته و دلیلى که بر آن رهنمائى کند مقرر کرده .
💠 وَ جَعَلَ عَلَى مَنْ تَعَدَّى ذَلِکَ الْحَدَّ، حَدّاً.
و هر کس هم از آن حد و قانون تجاوز کند برایش حد و کیفرى مقرر ساخته.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✅حد و حدود احکام در قرآن دقیقا بیان شده است، قرآن کریم میفرماید: کُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّىٰ یَتَبَیَّنَ لَکُمُ الْخَیْطُ الْأَبْیَضُ مِنَ الْخَیْطِ الْأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ۖ ثُمَّ أَتِمُّوا الصِّیَامَ إِلَى اللَّیْلِ
بخورید و بیاشامید، تا سپید صبح، از رشته سیاه شب برای شما آشکار گردد! سپس روزه را تا شب، تکمیل کنید!

✅ملاصدرا میگوید این حدیث پنج مطلب را در بر دارد که در اینجا فقط یک مورد را توضیح میدهیم که منظور از حد در این روایت چیست؟

1⃣کسی که از حدود الهی تعدی کند مستحق حدی از عذاب است.

2⃣کسی از حدود الهی تعدی کند خودش را از حدود انسانیت خارج کرده و به حد حیوانیت رسانده است. احکام الهی برا ی انسان است، کسی که به آن عمل نکند در حد انسان نیست.

🔺 امام سجاد در همان بخش ابتدایی دعای اول صحیفه سجادیه میفرماید:
خدا را شاکریم بر اینکه شکر نعمت هایش را به ما آموزش داد و به ما فهماند که باید در ازای هر نعمتی شکری داشته باشیم؛ چرا که اگر در مقابل نعمت ها شاکر نباشیم
“وَ لَوْ کَانُوا کَذَلِکَ لَخَرَجُوا مِنْ حُدُودِ الْإِنْسَانِیَّهِ إِلَى حَدِّ الْبَهِیمِیَّهِ فَکَانُوا کَمَا وَصَفَ فِی مُحْکَمِ کِتَابِهِ: «إِنْ هُمْ إِلَّا کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِیلًا»”
اگر انسان چنین شود از حدود انسانی خارج شده و به حدود حیوانی رسیده است، همانگونه که آیه قرآن میفرماید:
بیشتر آنان [سخن حق را] می شنوند، یا [در حقایق] می اندیشند؟ آنان جز مانند چهارپایان نیستند بلکه آنان گمراه ترند!

⏪عدم رعایت احکام الهی به خدا خدشه ای وارد نمی‌کند بلکه مارا از ورطه انسانیت خارج میکند .

.⚜️بسم الله الرحمن الرحیم⚜️
شرح اصول کافی_جلسه چهل و یکم
۱۴۰۳/۰۴/۳۱- ۱۵محرم

⚜️بَابُ الرَّدِّ إِلَى الْکِتَابِ وَ السُّنَّهِ وَ أَنَّهُ لَیْسَ شَیْ‏ءٌ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ جَمِیعِ مَا یَحْتَاجُ النَّاسُ إِلَیْهِ إِلَّا وَ قَدْ جَاءَ فِیهِ کِتَابٌ أَوْ سُنَّهٌ⚜️

باز گرداندن همه امور به کتاب و سنت و اینکه هیچ چیزی از حلال و حرام و آنچه مردم به آن احتیاج دارند نیست مگر اینکه در قرآن یا سنت پیامبر آمده است.
(ابتدا احادیث این باب خوانده میشود و بعد جمع بندی در مورد اینکه آیا همه مسائل در قرآن و حدیث آمده اند، یا مقصود خاصی مد نظر است بیان خواهد شد.)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻حدیث سوم🔻

💠 سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ
از امام صادق علیه‌السلام روایت شده که می‌فرمود:
💠 مَا خَلَقَ اللَّهُ حَلَالًا وَ لَا حَرَاماً إِلَّا وَ لَهُ حَدٌّ کَحَدِّ الدَّارِ فَمَا کَانَ مِنَ الطَّرِیقِ فَهُوَ مِنَ الطَّرِیقِ وَ مَا کَانَ مِنَ الدَّارِ فَهُوَ مِنَ الدَّارِ
هیچ حلال و حرامى نیست جز آنکه مانند خانه،مرزى دارد،آنچه از راه است به راه تعلق دارد و آنچه از خانه است مربوط‍‌ به خانه است
💠حَتَّى أَرْشُ الْخَدْشِ فَمَا سِوَاهُ
تا آنجا که حتى جریمه خراش به ناحق و غیر آن را مشخص کرده
💠وَ الْجَلْدَهِ وَ نِصْفِ الْجَلْدَهِ.
و حکم یک شلاق و نصف شلاق را معین شده است.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✅ ارش به معنای خسارت است، خدش به معنای خراشی است که روی پوست ایجاد میشود.

✅مقصود از نصف شلاق یعنی تازیانه از وسط بگیرد و ضربه بزند که هرچه طول تازیانه کمتر باشد، ضرب آن کمتر است.

✅تمام احکام دین در قرآن آمده.

⚜️بسم الله الرحمن الرحیم⚜️
شرح اصول کافی_جلسه چهل و یکم
۱۴۰۳/۰۴/۳۱- ۱۵محرم

⚜️بَابُ الرَّدِّ إِلَى الْکِتَابِ وَ السُّنَّهِ وَ أَنَّهُ لَیْسَ شَیْ‏ءٌ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ جَمِیعِ مَا یَحْتَاجُ النَّاسُ إِلَیْهِ إِلَّا وَ قَدْ جَاءَ فِیهِ کِتَابٌ أَوْ سُنَّهٌ⚜️

باز گرداندن همه امور به کتاب و سنت و اینکه هیچ چیزی از حلال و حرام و آنچه مردم به آن احتیاج دارند نیست مگر اینکه در قرآن یا سنت پیامبر آمده است.
(ابتدا احادیث این باب خوانده میشود و بعد جمع بندی در مورد اینکه آیا همه مسائل در قرآن و حدیث آمده اند، یا مقصود خاصی مد نظر است بیان خواهد شد.)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻حدیث چهارم🔻

💠 عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ
از مام صادق علیه‌السلام روایت شده که می‌فرمود:
💠مَا مِنْ شَیْ‏ءٍ إِلَّا وَ فِیهِ کِتَابٌ أَوْ سُنَّهٌ.
هیچ چیزی نیست مگر اینکه قرآن و سنت در مورد آن سخن گفته.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✅کتاب در این حدیث و حدیث اول همین باب به معنای آیه ای از کتاب است.

⚜️بسم الله الرحمن الرحیم⚜️
شرح اصول کافی_جلسه چهل و یکم
۱۴۰۳/۰۴/۳۱- ۱۵محرم

⚜️بَابُ الرَّدِّ إِلَى الْکِتَابِ وَ السُّنَّهِ وَ أَنَّهُ لَیْسَ شَیْ‏ءٌ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ جَمِیعِ مَا یَحْتَاجُ النَّاسُ إِلَیْهِ إِلَّا وَ قَدْ جَاءَ فِیهِ کِتَابٌ أَوْ سُنَّهٌ⚜️

باز گرداندن همه امور به کتاب و سنت و اینکه هیچ چیزی از حلال و حرام و آنچه مردم به آن احتیاج دارند نیست مگر اینکه در قرآن یا سنت پیامبر آمده است.
(ابتدا احادیث این باب خوانده میشود و بعد جمع بندی در مورد اینکه آیا همه مسائل در قرآن و حدیث آمده اند، یا مقصود خاصی مد نظر است بیان خواهد شد.)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻حدیث پنجم🔻

💠قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع :
امام باقر علیه‌السلام میفرماید:
💠إِذَا حَدَّثْتُکُمْ بِشَیْ‏ءٍ فَاسْأَلُونِی مِنْ کِتَابِ اللَّهِ
هرگاه به شما از چیزى خبر دادم از من بپرسید در کجاى قرآن است‌؟
💠 ثُمَّ قَالَ فِی بَعْضِ حَدِیثِهِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص نَهَى عَنِ الْقِیلِ وَ الْقَالِ وَ فَسَادِ الْمَالِ وَ کَثْرَهِ السُّؤَالِ
سپس حضرت در ضمن گفتارش فرمود:به راستى رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله از قیل‌وقال و تباه کردن مال و بسیار پرسیدن نهى کرده.
💠 فَقِیلَ لَهُ یَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ أَیْنَ هَذَا مِنْ کِتَابِ اللَّهِ
به ایشان عرض شد:یا بن رسول اللّه همین‌که فرمودید در کجاى قرآن است‌؟
💠قَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ یَقُولُ- لا خَیْرَ فِی کَثِیرٍ مِنْ نَجْواهُمْ إِلَّا مَنْ أَمَرَ بِصَدَقَهٍ أَوْ مَعْرُوفٍ أَوْ إِصْلاحٍ بَیْنَ النَّاسِ
_نهی از قیل و قال_ خداى عز و جل مى‌فرماید:«در بسیارى از در گوشیهاى مردم خیرى نیست جز آنکه دستور دهد به صدقه یا کار خیر یا اصلاح میان مردم(نساء/114)»

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✅ملا خلیل قزوینی: قیل و قال در اینجا به معنای حرف زدن از این و آن و پر کردن وقت با سخن گفتن از دیگران است. قرآن میفرماید در مجالس که مینشینید مدام پشت سر این و آن به صورت مخفیانه و در گوشی حرف نزنید مگر اینکه برای حفظ آبروی مومنی بخواهید در گوشی حرف بزنید و مشکل او را برطرف کنید.
🔺قرآن کریم در نهی از فساد مال میفرماید:
وَ قَالَ وَ لا تُؤْتُوا السُّفَهاءَ أَمْوالَکُمُ الَّتِی جَعَلَ اللَّهُ لَکُمْ قِیاماً.
«اموال خود را به سفیهان ندهید که خدا آنرا وسیله بقاى زندگى شما قرار داده است(نساء/5)»

✅همیشه زائل کردن مال به این نیست که آن را صرف مواد مخدر و … کنیم، همین که انسان مال را به انسان سفیه بدهیم آن را از بین برده ایم.
⏪آیت الله جوادی می‌فرمود مال ستون فقرات انسان است ،اگر نباشد انسان قادر به راه رفتن نیست ،نباید آن را دست سفیه سپرد جرا که فقر میآورد که با ستون فقرات هم ریشه است. وقتی این آیه در مورد اموال شخصی مطرح است چرا در مورد اموال عمومی مطرح نباشد؟ کسی باید مسئول بشود که سفیه نباشد و بتواند اموال عمومی را حفظ کند!

🔺قرآن کریم در نهی از زیاد سوال پرسیدن می‌فرماید:
وَ قَالَ لا تَسْئَلُوا عَنْ أَشْیاءَ إِنْ تُبْدَ لَکُمْ تَسُؤْکُمْ .
«مپرسید از چیزهاى که اگر براى شما بیان شود شما را ناراحت میکند(مائده/101)»

✅ نهی از پرسیدن به معنای مطلق پرسش نیست. در کتاب فضل علم بابی داشتیم تحت عنوان “بَابُ سُؤَالِ الْعَالِمِ وَ تَذَاکُرِه‏” که سوال پرسیدن را ستود. ولی در برخی امور مثل اسرار و حکمت اتفاقات و… سوال پرسیدن باعث به زحمت افتادن میشود.
جریان سوره بقره همین است.

✅هم متن حدیث هم معنای حدیث دلالت بر آن دارد که اهل بیت هر چه میگویند در قرآن است.

⚜️بسم الله الرحمن الرحیم⚜️
شرح اصول کافی_جلسه چهل و یکم
۱۴۰۳/۰۴/۳۱- ۱۵محرم

⚜️بَابُ الرَّدِّ إِلَى الْکِتَابِ وَ السُّنَّهِ وَ أَنَّهُ لَیْسَ شَیْ‏ءٌ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ جَمِیعِ مَا یَحْتَاجُ النَّاسُ إِلَیْهِ إِلَّا وَ قَدْ جَاءَ فِیهِ کِتَابٌ أَوْ سُنَّهٌ⚜️

باز گرداندن همه امور به کتاب و سنت و اینکه هیچ چیزی از حلال و حرام و آنچه مردم به آن احتیاج دارند نیست مگر اینکه در قرآن یا سنت پیامبر آمده است.
(ابتدا احادیث این باب خوانده میشود و بعد جمع بندی در مورد اینکه آیا همه مسائل در قرآن و حدیث آمده اند، یا مقصود خاصی مد نظر است بیان خواهد شد.)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻حدیث ششم🔻

💠قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع
امام باقر علیه‌السلام میفرماید:
💠مَا مِنْ أَمْرٍ یَخْتَلِفُ فِیهِ اثْنَانِ إِلَّا وَ لَهُ أَصْلٌ فِی کِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لَکِنْ لَا تَبْلُغُهُ عُقُولُ الرِّجَالِ.
هیچ امرى نیست که دو تن در آن اختلاف نورزند جز آنکه اصل و ریشه آن در قرآن است ولى اندیشه مردم عادى آنرا درک نمى‌کند و به آن نمى‌رسد.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✅همه حقایق و احکام الهی اصلش در قرآن ذکر شده است ولی عقل افراد عادی نمی تواند همه این حقایق را استخراج کند بلکه افرادی که در علم و قرآن زحمت کشیده باشند میتوانند از این اصل و ریشه ها فروعات و احکام را استخراج کند.

⚜️بسم الله الرحمن الرحیم⚜️
شرح اصول کافی_جلسه چهل و یکم
۱۴۰۳/۰۴/۳۱- ۱۵محرم

⚜حکایتی از زندگی علما⚜

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔻مرحوم سید محسن امین جبل عاملی🔻

✅مرحوم سید محسن امین جبل عاملی صاحب کتاب اعیان الشیعه در جلد 10 کتاب یک داستانی از اوضاع زندگی خودش نقل میکند که خیلی درس آموز است:
در عراق سه سال قحطی و گرانی به وجود آمد و هم زمان با آن در لبنان (جبل عامل ) هم قحطی شده بود و من با 7 سر عیال فقط 5 لیر در آمد سالانه داشتم.
ولا عودت نفسی على التوسل إلى أحد (و من خودم را به متوسل شدن به این و آن عادت نداده بودم.)
پس در سال اول قسمتی از لوزام منزل را که می شد از آن دست کشید فروختم و در مخارج قناعت به کم و اکتفاء به اغذیه نا مناسب را در پیش گرفتیم.
ونحن کما کنا سابقا فی ملازمه الدرس والتعفف عن الناس
(و ما همچنان به درس و بحث مشغول بودیم و از مراجعه و استمداد از این و آن روی گردان بودیم و به گرانی و کمبود اعتنائی نمی کردیم. مثل اینکه وضع عادی است. )

در سال دوم، قسمتی از کتاب هائی را که ممکن بود بفروشیم فروختیم و آن سال را گذراندیم
و در سال سوم، زیور آلات خانواده را فروختیم.

وجاءت السنه الرابعه ولیس عندنا ما یباع لا من أثاث ولا کتب … ونحن على الحاله التی کنا علیها …و زادت العائله ونحن لا نبالی بشئ من ذلک مواظبون على مطالعتنا ودروسنا کان لم یکن من ذلک شئ وقد علم الله تعالى ما نحن فیه
( وسال چهارم آمد درحالی که ماهیچ چیزبرای فروختن و امرار معاش نداشتیم و قحطی و گرانی هم همچنان ادامه داشت ما نیز بدون اعتناء به آن وضع به مطالعات و درس و بحث خود مشغول بودیم.)

سید محسن میگوید یک روزی فردی در خانه ما را زد و نامه ای به من داد که در آن نامه 7 لیر پول بود و نوشته از طرف فلانی است. که من نه آورنده نامه را میشناختم نه فرستنده پول را. مدتی بعد از این ماجرا به طور اتفاقی فرستند پول را دیدم و به او گفتم تو مشکل مرا حل کردی، اگر خواسته ای داری بگو تا من اجابت کنم. او گفت:
أرید ان تشتری لی صحیفه سجادیه وکانت معی صحیفه طبع تبریز وهی أحسن طبعه وأصحها فأعطیته إیاها.
من یک صحیفه سجادیه میخواستم
من یک صحیفه سجادیه داشتم که بسیار نفیس بود آن را به او بخشیدم.