💠وَ قَالَ (علیه السلام): اتَّقُوا مَعَاصِیَ اللَّهِ فِی الْخَلَوَاتِ
از عصیان خداوند در خلوتگاهها بپرهیزید.

💠فَإِنَّ الشَّاهِدَ هُوَ الْحَاکِمُ.
چرا که شاهد، همان حاکم و دادرس است و برای مجازات نیاز به شاهد دیگری نیست.

♻️نقد دو اندیشه نادرست توسط حضرت امیر المومنین .

◀️الف. بسیارى از مردم به خصوص آنهایى که موقعیت اجتماعى خاصى دارند از انجام ناهنجاری ها و اموری که مردم از آن بیزار هستند، دست می کشند وپرهیز می کنند.
همانگونه که ناهنجاری اجتماعی زشت هستند؛ معاصى نیز با شدت بیشتری زشت هستند و انجام دادن آنها عیب است و بسیاری از افراد از انجام دادن آشکار آن پرهیز مى کنند؛ اگر چه گاهی افراد از انجام معاصی و ناهنجاری ها در خلوت ابایی ندارند.

♻️امام علیه السلام به اینگونه افراد هشدار مى دهد که از عصیان خدا در خلوتگاه نیز به شدت بپرهیزید، زیرا در آنجا نیز خدا شاهد و ناظر آنهاست.این نقد یک تفکر است.

◀️ب. انسان گاهی دادگاه دنیا را با دادگاه عدل الهی اشتباه میگیرد.
در محاکم معمولى، شاهد و حاکم و مجرى حکم، سه فرد متفاوتند؛ ممکن است حاکم در شهادت شهود تردید کند یا به دلیل شک در وثاقت آنها، یا احتمال اشتباه درباره آنها به سبب قرائنى که موجب شک و تردید مى شود، شهادتشان را نپذیرد؛ ولى آنجا که شاهد و حاکم یکى است اینگونه احتمالات راه ندارد.

♻️لذا اولا هیچ جایی دور از چشم خدا نیست و او همه جا هست، ثانیا او خود حاکم دادگاه است و نیاز به اقامه شهود دیگران ندارد. پس باید گناه را ترک کرد، وگرنه عذاب قطعی است.

✅️خلوت؛ برای ما پنهان است، برای خدا آشکار است.

⏪قرآن مجید در آیات فراوانى بر مساله آشکار بودن هستی نزد خداوند تاکید میکند:

1️⃣️قرآن در یک اصل کلی و همگانی و همیشگی میفرماید:
《هُوَ مَعَکُمْ أَیْنَ مَا کُنْتُمْ، حدید – ۴》
او باشماست هرکجا باشید.

2️⃣️ درباره کسانى که شبانه جلسات خصوصى تشکیل مى دانند و بر ضد پیامبر توطئه مى کردند مى فرماید:
《وَهُوَ مَعَهُمْ إِذْ یُبَیِّتُونَ مَا لاَ یَرْضَى مِنَ الْقَوْلِ؛ نساء- ۱۰۸ 》
و هنگامى که در مجالس شبانه، سخنانى که خدا راضى نبود مى گفتند، خدا با آنها بود.

3️⃣️ پنهان ترین جلسات مخفی شما، مثل روز برای خدا روشن است.
قرآن کریم میفرماید:
《مَا یَکُونُ مِنْ نَّجْوَى ثَلاَثَهٍ إِلاَّ هُوَ رَابِعُهُمْ وَلاَ خَمْسَهٍ إِلاَّ هُوَ سَادِسُهُمْ وَلاَ أَدْنَى مِنْ ذَلِکَ وَلاَ أَکْثَرَ إِلاَّ هُوَ مَعَهُمْ أَیْنَ مَا کَانُوا؛ مجادله – ۷ 》
هیچگاه سه نفر با هم نجوا نمى کنند مگر اینکه خدا چهارمین آنهاست، و هیچگاه پنج نفر با هم نجوا نمى کنند مگر اینکه خدا ششمین آنهاست، و نه تعدادى کمتر و نه بیشتر از آن مگر اینکه او همراه آنهاست هرجا که باشند،
معیت خدا با مومنان برای دست گیری و نجات است و معیت خدا با کافران برای مچ گیری و عذاب .

4️⃣ قرآن کریم در مورد پنهان نبودن امور بر خداوند میفرماید:
《إِنَّهَا إِنْ تَکُ مِثْقَالَ حَبَّهٍ مِّنْ خَرْدَلٍ فَتَکُنْ فِى صَخْرَهٍ أَوْ فِى السَّماوَاتِ أَوْ فِى الاَْرْضِ یَأْتِ بِهَا اللهُ؛ لقمان – ۱۶》
پسرم! اگر به اندازه سنگینى دانه خردلى کار نیک یا بد باشد، و در دلِ سنگى یا در گوشه اى از آسمانها و زمین قرار گیرد، خدا آن را در قیامت براى حساب مى آورد؛ خداوند دقیق و آگاه است!

5️⃣ قرآن در مورد موضعیت محاسبه قیامت میفرماید:
《وَ وُضِعَ الْکِتَابُ فَتَرَى الْمُجْرِمِینَ مُشْفِقِینَ مِمَّا فِیهِ؛ کهف – ۴۹ 》
کتاب اعمال هر کسی در برابر دیدگانش نهاده می شود، پس مجرمان را می بینی که از آنچه در آن است هراسان و بیمناک اند.
《وَیَقُولُونَ یَا وَیْلَتَنَا مَالِ هَٰذَا الْکِتَابِ لَا یُغَادِرُ صَغِیرَهً وَلَا کَبِیرَهً إِلَّا أَحْصَاهَا》
و می گویند: ای وای بر ما، این چه کتابی است که هیچ عمل کوچک و بزرگی را فرو نگذاشته است مگر آنکه آن را به حساب آورده؟!
《 وَوَجَدُوا مَا عَمِلُوا حَاضِرًا ۗ وَلَا یَظْلِمُ رَبُّکَ أَحَدًا ؛ کهف – ۴۹》
و هر عملی را انجام داده اند، حاضر می یابند، و پروردگارت به هیچ کس ستم نخواهدکرد.

6️⃣ در آیه دیگری میفر ماید:
《 یَعْلَمُ خَائِنَهَ الْأَعْیُنِ وَمَا تُخْفِی الصُّدُورُ؛ غافر – ۱۹》
او چشم هایی را که به خیانت به نامحرمان می نگرد و آنچه را سینه ها پنهان می دارند، می داند.
توجه به علم الهی می تواند بسیاری از رذایل اخلاقی انسان را برطرف کند.

♻️علم و احاطه علمی خدا در نهج البلاغه: درخطبه۱۸۹ فرمود:
یَعْلَمُ عَجِیجَ الْوُحُوشِ فِی الْفَلَوَاتِ،
خداوند صداى نعره حیوانات وحشى را در بیابانها می داند.
وَ مَعَاصِیَ الْعِبَادِ فِی الْخَلَوَاتِ،
وگناهان بندگان را در خلوتگاههامی داند.
وَ اخْتِلَافَ النِّینَانِ فِی الْبِحَارِ الْغَامِرَاتِ،
و رفت و آمد ماهیان را در دریاهاى ژرف می داند.
وَ تَلَاطُمَ الْمَاءِ بِالرِّیَاحِ العَاصِفَاتِ
و تلاطم امواج آب را بر اثر وزش تندبادها، مى داند و از تمام این جزئیات آگاه و با خبر است.

⏪پرهیز از این نوع زندگی:
در نامه ۶۹ خطاب به حارث همدانی فرمود:
وَاحْذَرْ کُلَّ عَمَلٍ یُعْمَلُ بِهِ فِی السِّرِّ، وَیُسْتَحَی مِنْهُ فِی الْعَلاَنِیَهِ،
بترس وبپرهیز از اینکه کاری را در خلوت انجام بدهی که اگر آن کار آشکار شد سر بلند نکنی،

♻️پناه بر خدا از گناه در خلوت:
درحکمت ۲۷۶ فرمود:
اللَّهُمَّ إِنِّى أَعُوذُ بِکَ مِنْ أَنْ تُحَسِّنَ فِى لَامِعَهِ الْعُیُونِ. عَلَانِیَتِى وَ تُقَبِّحَ فِیمَا أُبْطِنُ لَکَ سَرِیرَتِى
خدایا به تو پناه می برم از اینکه در چشم مردم چهره ام موجه، و نزد تو چهره ام زشت باشد.
مُحَافِظاً عَلَى رِثَاءِ النَّاسِ مِنْ نَفْسِى بِجَمِیعِ مَا أَنْتَ مُطَّلِعٌ عَلَیْهِ مِنِّى
به تو پناه مى برم از این که بخواهم به وسیله اعمالى که تو از آن خوب آگاهى، خوشبینى و احترام مردم را براى خویش حفظ کنم.
فَاُْبدِیَ لِلنَّاسِ حُسْنَ ظَاهِرِى وَ اُفْضِیَ إِلَیْکَ بِسُوءِ عَمَلِى تَقَرُّباً إِلَى عِبَادِکَ وَ تَبَاعُداً مِنْ مَرْضَاتِکَ
به تو پناه می برم که خودم را به مردم با حسن ظاهر نشان دهم، ولی وقتی من را به سوی تو می کشند ، چهره ام زشت است و وضعم به اینجا رسیده که می خواهم رضایت مردم را جلب کنم نه رضایت تو را.

♻️لااقل به اندازه مردم از خدا خجالت بکشید. امام کاظم(ع)فرمود :
اسْتَحْیوا مِن اللّه ِ فی سَرائرِکُم کما تَسْتَحْیونَ مِن النّاسِ فی عَلانِیَتِکُم
در نهان از خدا حیا کنید همچنان که در آشکار از مردم حیا مى کنید.

♻️از خدا به اندازه یک همسایه مومن خجالت بکش.پیامبراکرم فرمود:
اسْتَحْیِ مِنَ اللَّهِ اسْتِحْیَاءَکَ مِنْ صَالِحِی جِیرَانِک
چطور از همسایه خوبت خجالت می کشی، از خدا هم همان طور حیا کن و خجالت بکش.

♻️کسی که در خلوت گناه کند، توشه قیامتش کم میشود.امام باقر(ع) فرمود:
مَنْ کَانَ ظَاهِرُهُ‏ أَرْجَحَ‏ مِنْ‏ بَاطِنِهِ‏ خَفَّ مِیزَانُهُ
کسی که ظاهر او از باطنش برتر باشد، ترازوی اعمالش سبک و کم ارزش است.

♻️طوری زندگی کن گویا خدا را می بینی.
امام صادق به یکى از یارانش فرمود:
خَفِ اللَّهَ کَأَنَّکَ تَرَاهُ
از خدا بترس آنگونه که گویى او را مى بینى که شاهد و ناظر اعمال توست.
وَإِنْ کُنْتَ لا تَرَاهُ فَإِنَّهُ یَرَاکَ
و اگر تو او را نمى بینى او تو را مى بیند.
فَإِنْ کُنْتَ تَرَى أَنَّهُ لا یَرَاکَ فَقَدْ کَفَرْتَ
اگر فکر کنى او تو را نمى بیند کافر شده اى زیرا علم خدا را محدود شمرده اى .
وَإِنْ کُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّهُ یَرَاکَ ثُمَّ بَرَزْتَ لَهُ بِالْمَعْصِیَهِ فَقَدْ جَعَلْتَهُ مِنْ أَهْوَنِ النَّاظِرِینَ عَلَیْکَ
واگر مى دانى تو را مى بیند؛ ولى باز در مقام معصیت او برمى آیى، او را از کمترین بینندگان نسبت به خود قرار داده اى.

📌 چند نکته در باره حکمت ۳۲۴:
_
👈نکته 1:
توجه به علم الهی:
حضرت در این حکمت به بحث دوری از گناه در خلوت اشاره‌کرده اند، ولی در واقع این حکمت زیر مجموعه علم الهی قلمداد میشود.
به طور کلی توجه به صفات الهی، جنبه تربیتی دارد مخصوصا بحث علم که بسیار موثر است.قرآن کریم میفرماید:
《أَلَمْ یَعْلَمْ بِأَنَّ اللَّهَ یَرَىٰ؛ علق – ۱۴》
آیا نمیدانید که خدا می بیند؟

♻️توجه به علم الهی و اینکه او سمیع و بصیر است، ناظر و شاهد است باعث میشود انسان در تنها ترین حالات ؛ و حتی در ذهن و فکر خویش نیز تصمیمی بر گناه و خطا نگیرد و به سمت عصمت حرکت کند.
ولی عدم توجه به علم الهی و غفلت از اینکه انسان هر لحظه مورد نظارت و رصد دقیق قر ار دارد؛ انسان را دچار تجری و گناهکاری میکند.

👈نکته ۲:
در کنار خداوند، شاهدان دیگری هم هستند. امام حسین(ع) فرمود :
لَوْلا ثَلاثَهٌ ما وَضَعَ ابْنُ آدَمَ رَأْسَهُ لِشَىْ ءٍ: اَلْفَقْرُ وَ الْمَرَضُ وَ الْمَوْتُ
اگر سه چیز نبود انسان در مقابل هیچ چـیز سر فرود نمى آورد:
۱ ـ فقر و تنگدستى
۲ ـ بیـمارى
۳ ـ مـرگ.
اما با وجود این سه نیز انسان باز سر مقابل خدا خم نمی کند.

♻️ عملی را که انسان انجام می‌دهد زمین ضبط می‌کند، فرشتگان، ائمه هدی، اعضا و جوارح، شهدا و صالحین و
امام زمان که اعمال هفته را بررسی می‌کند عمل را مشاهده می‌کند.

👈 نکته ۳:
انسان دنبال نگاه دیده شدن است.
انسان موجودی است که از دیده شدن لذت میبرد
“ریا” دقیقا همین است، یعنی نشان دادن عمل خود به دیگران.
بی حجابی های داخل خیابان هم نوعا به همین خاطر است؛ کسانی که فقر دیده شدن دارند، فقر محبت دارند تلاش میکنند به یک نحوی خود را به دیگران نشان بدهند و نگاه آنها را به سمت خودشان بکشند.

♻️چقدر خوب است که انسان متوجه “نگاه خدا” باشد.
حالا که خدا در خلوت و جلوت مرا میبیند، حالا که خدا ظاهر مرا و باطن مرا میبیند.
حالا که خدا حتی به فکر و تخیلات من آگاه است؛ چه چیزی از این بهتر که من دلم را برای خدا زینت کنم. برای نگاه خدا ریا کنم….

👈نکته ۴:
امام عصر سلام الله علیه حواسش به ما هست. امام زمان لحظه به لحظه،آن به آن به ما نگاه می کند.دوشنبه ها وپنج شنبه ها اعمال ما به محضر امام عرضه می شود.حضرت که همیشه ناظر اعمال ما هست . مرحوم کلینی در کتاب الحجه کافی، باب عرضه اعمال بر امام را مطرح می کند. اعمال بر همه ائمه مخصوصا بر امام زمان عرضه می شود .علت اینکه میگویند دوشنبه وپنج شنبه اعمال ما بر امام زمان عرضه میشود این است که ملائکه خدمت حضرت میایند و‌میگویند این بنده خدا اعمالش این است واز حضرت کسب تکلیف می کنند که چه کنند.
در کنار اینها نظارت همگانی است، مواظب باشیم که از نگاه حضرت نیفتیم.

📚 روایت ترسناک:
روایتی است که یکی از یاران اهل بیت میگویدمن در کوفه برای خانمها کلاس قرآن داشتم، یک روز با یکی از این خانمها شوخی کردم.روزها وماهها گذشت من عازم حج شدم،مدینه خدمت امام باقر رسیدم، حضرت شروع به سرزنش کردن کرد، فرمود چرا در خلوت گناه کردی؟ چرا با نامحرم شوخی کردی؟ چرا به اسم جلسه قران گناه را ترویج می دهی؟
مرد می گوید من خیلی شرمنده شدم. حضرت فرمود:دیگر از این کارها نکن مراقب باش، تمام اعمال شما به ما عرضه می شود.

اللهم اغفر ذنوبنا بالقران